Zolang De Parelduiker bestaat gaat het goed met de literatuur in Nederland. - Arjen Fortuin

Nieuws

- 12 maart: Parelduikermiddag in de OBA
Lekkerkerkers Slauerhoff-archief naar LMD
- Nogmaals terug naar Oegstgeest
- De speurtocht naar Hans Boslowits
-
Film over Johan van der Woude naar archief
- Hermans verfilmd en op toneel
-
Literair Noordwijk in een app

 

- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -
 

12 maart: Parelduikermiddag in de OBA


Feestelijke Parelduikermiddag aan het begin van de Boekenweek, in het Theater van het Woord van de OBA te Amsterdam (7e etage).

Thema: Duitsland. M.m.v. Els Snick, Hans Olink, Ton Naaijkens, Guido Groenland en Daan Boertien.

Els Snick reisde door Duitsland, praatte met vluchtelingen, volgde het spoor van Joseph Roth en dook in haar eigen familieverleden. Haar boek, Duitsland op het spoor (Uitgeverij Bas Lubberhuizen), wordt ten doop gehouden. Hans Olink, die regelmatig in Berlijn verblijft, volgt in de Duitse hoofdstad het spoor van Nederlandse en Duitse kunstenaars en politici, van mensen die de geschiedenis vorm gaven. Zijn boek, Berlijn, Berlin. In het spoor van de geschiedenis (Uitg. Prominent), verschijnt eveneens die dag. Ton Naaijkens, hoogleraar Duitse letterkunde en Vertaalwetenschap aan de Universiteit Utrecht, draagt Duitse poëzie in vertaling voor. Guido Groenland (tenor) en Daan Boertien (piano) verluchtigen het programma met Duitse muziek uit de twintigste eeuw (Brecht/Weill en Eisler).

(Bekijk hier de inhoud van het Boekenweeknummer.)

- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -

Letterkundig Museum verwerft literaire nalatenschap J. Slauerhoff


Het Letterkundig Museum is in het bezit gekomen van de zeer omvangrijke collectie van J. Slauerhoff. Deze collectie bestaat uit Slauerhoffs literaire nalatenschap, die talloze handschriften, brieven en curiosa omvat. Kees Lekkerkerk bracht deze in zijn functie als secretaris van het Verzameld werk vanaf 1937 bijeen. Een groot deel van Slauerhoffs poëzie, verhalen en romans is in verschillende ontwikkelingsstadia publiek toegankelijk geworden. Het archief is een ware goudmijn voor onderzoekers en liefhebbers van Slauerhoffs werk.
In de verzameling bevinden zich hand- en typoscripten met vele varianten van gedichten en onvoltooide romans, zoals over de Japans-Russische oorlog en over het geheimzinnige onderwerp ‘Een dollar-roman’. Maar ook belangwekkende correspondenties met bijvoorbeeld E. du Perron, H. Marsman, A. Roland Holst en historische documenten betreffende schrijvers en landen zoals China, Spanje, Mexico en Rusland.
De Slauerhoff-collectie kon worden aangekocht dankzij steun van het Ministerie van OCW, de B.H. Breslauer Foundation, het Mondriaan Fonds, het Prins Bernhard Cultuurfonds, de Stichting Dioraphte, de Stichting Harten Fonds, het Hendrik Muller fonds en de M.A.O.C. Gravin van Bylandt Stichting.

Kijk voor meer informatie op de nieuwe site van Literatuurmuseum, gewijd aan Slauerhoff en voor de biografie van K. Lekkerkerker, geschreven door Menno Voskuil en voor de catalogus van antiquariaat Fokas Holthuis op www.fokas.nl.

- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -

Nogmaals terug naar Oegstgeest


In de nummers 1 t/m 3 van de jaargang 2013 van De Parelduiker verscheen een reeks over Oegstgeest als rijk en meer dan locaal literair thema, van de hand van Jan Paul Hinrichs. Daarna doken enkele aanvullingen op met betrekking tot andere auteurs, zoals M. Vasalis, F.B. Hotz, Hella Haasse, Jan Wolkers, Emmy van Lokhorst, Johan W. Schotman, Luc Tournier en Willem Frederik Hermans. Jan Paul Hinrichs verzamelde ze, samen met een correctie, in een naschrift Nogmaals terug naar Oegstgeest.

- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -

Laatste deel Parelduikerreeks bijna uitverkocht: de 'echte' Hans Boslowits uit Reves debuut


Begin 2014 verscheen van Igor Cornelissen Wie was Hans Boslowits?, het nieuwste deel in De Parelduikerreeks. Mede dankzij de lezingen die Cornelissen gaf, liep de verkoop zo goed dat er nog maar enkele exemplaren over zijn. Haast u!
De modellen voor de hoofdfiguren en figuranten uit De avonden zijn uitvoerig beschreven en geïnterviewd. En wie de echte Werther Nieland was, is ook allang bekend. Maar wie stond model voor de hoofdpersoon van De ondergang van de familie Boslowits, Gerard Reves feitelijke debuut en volgens velen een hoogtepunt in de Nederlandse naoorlogse literatuur? Igor Cornelissen ontdekte wie er schuilgingen achter de personages uit deze aangrijpende novelle, die het lot van een Amsterdams joods gezin in bezettingstijd pijnlijk sober en onbevangen beschrijft. Het bleken goede vrienden en buurtgenoten van de familie Reve te zijn. Toen de AIVD bleef beweren dat er in de archieven niets over de echte Hans Boslowits te vinden was, liet Cornelissen het zelfs aankomen op een hoorzitting in het zwaarbewaakte hoofdkwartier in Zoetermeer…
Zijn speurtocht roept een heel leven van vooroorlogse solidariteit, communisme en armoede op. Het levenseinde van Hans Boslowits, zowel in de novelle als in het echt, knijpt je de keel dicht.

Wie was Hans Boslowits? Gerard Reves debuut ontrafeld verscheen bij Uitgeverij Bas Lubberhuizen in De Parelduikerreeks. Voor Parelduiker-lezer verkrijgbaar met € 2,95 korting. Klik hier voor meer informatie.

- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -

Gelders Archief verwerft film Johan van der Woude

Het Gelders Archief voegde een 18 minuten durende film aan zijn collectie toe, waarin het leven van schrijver en criticus Johan van der Woude (1906-1979) in 1941 in het Noord-Hollandse Bergen centraal staat. In de film is Van der Woude onder andere te zien in het gezelschap van verschillende bekende schrijvers en dichters, zoals J.C. Bloem, Adriaan Roland Holst en Victor van Vriesland. 
Van der Woude werd in 1939 gemobiliseerd en kwam daardoor in Bergen aan Zee terecht. De schrijver vestigde zich daarop in het nabijgelegen kunstenaarsdorp Bergen en ontving hier schrijvers en letterkundigen. In Bergen kwam ook de privéfilm tot stand, die het Gelders Archief recentelijk ontving van Van der Woudes zoon, Berend Boudewijn. 
Kort geleden publiceerde het Gelders Archief de correspondentie van Van der Woude op internet. De auteur correspondeerde met talrijke schrijvers, letterkundigen en kunstenaars in (hoofdzakelijk) Nederland. Hij publiceerde in 1933 zijn eerste roman, Straat Magellanes. Dat was de start van een grote literaire productie met verhalen, toneel- en hoorspelen, studies, radiopraatjes, interviews, vertalingen en recensies. Hij werkte onder andere als docent en redacteur bij L.J. Veen's Uitgeversmaatschappij en verschillende dag- en weekbladen. Jarenlang organiseerde hij bijeenkomsten voor schrijvers en kunstenaars in Arnhem. Zijn organisatietalent en werklust werden regelmatig geroemd. Daardoor was hij lange tijd een spin in het web in het Arnhemse kunst- en cultuurwereldje. Van der Woude won diverse prijzen, maar zijn literaire producties kregen ook geregeld kritiek. Hij ontdekte het schrijftalent van de in Nederlands-Indië geboren Maria Dermoût (1888-1962).

Over Johan van der Woude viel te lezen in De Parelduiker nr. 4 van 2005 (door Tonny van der Horst in een artikel over Constant van Wessem) en nr. 1 van 2005 (door Greetje Heemskerk).

- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -

Hermans op witte doek en toneel


Het tweede deel van de biografie van W.F. Hermans, geschreven door Willem Otterspeer, is inmiddels verschenen en verkoopt naar het schijnt nog beter dan het eerste deel, dat al veel stof deed opwaaien. En ook als schepper van romans blijkt Hermans verre van vergeten en uit de tijd te zijn. Zo is vorig jaar de in het onherbergzame noorden van Noorwegen gesitueerde roman Nooit meer slapen, over de jonge geoloog Alfred Issendorf, verfilmd. Uitgeverij De Bezige Bij heeft de filmrechten verkocht aan producent KeyFilm. Het wordt een Engelstalige film voor een breed Europees publiek en komt in de loop van dit jaar uit. De titel wordt Beyond Sleep en de regie is in handen van Boudewijn Koole, die eerder het veelgeprezen Kauwboy maakte. 
De donkere kamer van Damokles, waarschijnlijk Hermans' bekendste boek, werd al eerder verfilmd (Als twee druppels water, Fons Rademakers) en was in 2012 nog het object van de publieksactie Nederland leest! In 2013 en 2014 werd er een toneelversie van op de planken gebracht. De bewerking en regie was in handen van Ger Thijs, die eerder literaire klassiekers als Karakter, Heren van de thee en De kleine zielen met succes op het toneel bracht. 

- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -

Literaire wandeling door Noordwijk op app


Het Letterkundig Museum heeft een tweede wandeling gepresenteerd die u kunt afleggen met behulp van de Literaire Routes App, een gratis app voor smartphones. Deze literaire wandeling voert door Noordwijk.
De route schetst een beeld van de rijke literaire kant van deze badplaats. Schrijvers en dichters verkozen die door de tijd heen voor rust, inspiratie of afzondering. Noordwijk was de woon- en verblijfplaats van schrijvers als Henriette Roland Holst, Albert Verwey, J.B. Charles en Thomas Mann. Ook P.F. Thomése, Harry Mulisch en Susan Smit hebben zich laten inspireren door het decor van duinen, bollenvelden en boulevard, strand en zee. De Noordwijk-wandeling is ontwikkeld is samenwerking met Stichting Schrijvers Pantheon. De gids op deze tour is acteur Hans Croiset.

Literaire Routes is een smartphone app die wandelaars langs locaties uit het leven van schrijvers en dichters en hun boeken voert. De app zit vol literaire verhalen, die met tekst, audio en beeld tot leven komen. De eerste uitgebrachte digitale wandeling voert langs diverse Haagse decors uit het werk van Jan Siebelink. In juni volgt een Couperus-wandeling door Den Haag. De gratis Literaire Routes App van het Letterkundig Museum is te vinden in de Appstore of Google Play.

Website gebouwd door Intronet/Boas.pro